مهمترین ویژکی صنعت پتروشیمی

یکی از مهمترین ویژگی های صنعت پتروشیمی ارزش افزوده بسیار بالای آن است. بدین معنی که با تغییرات شیمیایی و فیزیکی بر روی هیدروکربورهای نفتی و گازی می‌توان ارزش محصول را حداقل به میزان ۱۰ تا ۱۵ درصد افزایش داد.

از ویژگی های دیگر این صنعت، تنوع محصولات آن و تأمین مواد اولیه هزاران کارگاه و کارخانه صنایع پایین دستی آن است که از نظر اشتغال زایی و کسب درآمدهای ارزی و قطع وابستگی، نقش بسیار مؤثری در اقتصاد کشور دارد. تولید محصولات پتروشیمی به گونه‌ای است که یک واحد اصلی در بالا دست، ماده اولیه واحدهای دیگر را تولید می‌کند، مانند واحد الفین که با تولید اتیلن و پروپیلن نیاز واحدهای پلی‌اتیلن و پروپیلن را تأمین می‌کند. در صنایع وابسته به نفت هر چه به طرف محصولات نزدیک به بازار مصرف متمایل شویم با فرصت‌های شغلی بیشتر و کم هزینه تر روبرو هستیم. به گونه ای که طبق گزارشات معتبر بین المللی برای ایجاد هر شغل در صنعت پالایش، به حداقل ۵۰۰ هزار دلار و در صنایع بالا دستی پتروشیمی ۳۶۰ هزار دلار سرمایه گذاری نیازمندیم. در حالی که در صنایع پایین دستی پتروشیمی نظیر صنایع پلاستیک با صرف هزینه‌ای به مراتب کمتر می‌توان به ایجاد اشتغال نمود

حمایت از صنایع پایین دستی پتروشیمی به دلیل ایجاد ارزش افزوده و اشتغال بیشتر و حضور پررنگ بخش خصوصی یک ضرورت است که بایدمورد توجه قرار گیرد. اگر به توسعه صنایع پتروشیمی با برنامه‌ریزی مشخص در کشور اهمیت مناسب داده شود، بسیاری از چالش‌های اقتصادی برطرف می‌شود، این صنعت می‌تواند نقش پررنگ‌تری در توسعه اقتصادی کشور ایفا کند پتروشیمی ارزش آفرین‌ترین بخش صنایع نفت و گاز به شمار می‌رود، از این رو با توجه به دسترسی به خوراک و مزیت‌های بی‌شمار این صنعت، ‌توسعه آن در دستور کار قرار دارد

در شرایط کنونی که برخی کشورهای معاند سعی در ضعیف کردن سیستم اقتصادی کشور با تحریم فروش نفت دارند، صنعت استراتژیک و ارزآور پتروشیمی برگ برنده ایران در جنگ تمام عیار اقتصادی است. اما سرپا نگه داشتن و رونق بخشیدن به این صنعت نیازمند تامین مالی قابل توجه است که  در شریط کنونی سرمایه گزاران بخش خصوص نقش موثری در تامین مالی پروژه ها ایفا می نمایند.

هرچند برای رسیدن به این هدف برنامه های متعددی اجرا شد اما شدت گرفتن تحریم ها از اواسط دهه ۱۳۸۰ خورشیدی و چالش های داخلی صنعت پتروشیمی همچون نحوه خصوصی سازی و قیمت خوراک و مسایلی از این دست، توسعه این صنعت را با دست اندازهای جدی مواجه ساخت. با این وجود مزیت های بی بدیل توسعه صنعت پتروشیمی در ایران که در دسترسی به خوراک کافی، منابع آب و مبادی صادراتی مناسب خلاصه می شود، موجب شد تا همچنان پتروشیمی ایران رتبه دوم منطقه را در اختیار داشته باشد و در جلوگیری از خام فروشی در کشور نیز نقش مهمی ایفا کند

توجه جدی دولت و نمایندگان مجلس برای کمک به حرکت پرشتاب و توسعه ای پتروشیمی با رفع موانع قانونی ممکن است و با توجه به شرایط فعلی در صورت عدم امکان رفع موانع موجود برای جذب سرمایه گذاری خارجی، جلب حمایت و مشارکت مؤسسات مالی و اعتباری و بانکهای خصوصی بسیار مؤثر می باشد.

مقام جایگاه نخست تولیدکننده محصولات پتروشیمی در خاورمیانه برنامه ای قابل تحقق و دست یافتنی است که توانمندی متخصصین ایرانی در خود اتکائی صنعتی را نزد جهانیان به اثبات می رساند و بر لیاقت پتروشیمی ایران برای جهانی شدن تاییدی به عظمت قدمت یکصدساله صنعت نفت ایران می گذارد.

باید در راه کسب این افتخار تمامی نهادها و ارگانها با عزم ملی به رفع موانع بپردازند چرا که افتخار جهانی شدن پتروشیمی و رسیدن به رتبه نخست خاورمیانه دریچه های دیگری از توسعه را به روی کشور خواهد گشود که هر میزان در آن مشارکت داشته باشیم باز هم جا برای احساس غرور و رضایت از مشارکت وجود دارد

 

و من الله توفیق

علی مصطفوی

مدیر عامل پتروشیمی شیخ بهایی

۱۷تیر۱۳۹۹